CHP İstanbul Milletvekili Ali Özgündüz ve İstanbul Milletvekili Celal Dinçer, İbadet Yerlerinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun Teklifi’ni, TBMM Başkanlığı’na sundu.

72 milletvekilinin imza attı

CHP’li 72 milletvekilinin imza attığı teklifin gerekçesinde, Alevilerin kendi ibadet yerleri olan cemevlerinin yasal statülerinin olmaması nedeniyle inanç ve ibadetlerini yaşamaları konusunda ciddi sıkıntılar olduğuna işaret edilerek, şöyle denildi:

“Alevi yurttaşlarımızın inanç ve ibadetlerini yaşamalarına ilişkin mevcut sorunları uluslararası kuruluşların gündemine alınarak tartışılmakta, Avrupa Birliği (AB) İlerleme raporlarında ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarında bu sorunlar ülkemizin altına imza attığı uluslararası sözleşmelerle korunan ‘din ve inanç hürriyeti hakkının’ ihlali olarak görülmektedir. Bu durum ülkemizin uluslararası arenada imajına ciddi zararlar vermektedir.
Alevi yurttaşlarımızın inanç ve ibadetlerini yerine getirdiği cemevlerinin bir ibadet yeri olarak tanınmaması; Anayasanın gerek 24. maddesine ve gerekse 90. maddesine aykırı olduğu gibi, iç hukukumuzun üstünde yer alan insan haklarına ilişkin uluslararası sözleşmelere de aykırıdır.”

“Yasal statü verilmeli”

Gerekçede, mevzuatta bugüne kadar yapılan düzenlemelerde “ibadethane”, “ibadet yeri” ve “mabed” ifadelerinin bir açıklık taşımadığı için Alevilerin ibadet yeri olan cemevlerinin idare tarafından bu statünün dışında tutulduğuna işaret edilerek, “Uygulamada doğan bu sorunun önüne geçebilmek amacıyla İbadet Yerlerinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun Teklifi hazırlanmıştır” denildi. Gerekçede, şu ifadeler yer aldı:
“Hazırlanan yasa teklifi ile mevzuatımızda yer alan ‘ibadethane’, ‘ibadet yeri’ ve ‘mabed’ ifadelerinden; ‘cami, mescit, cemevi, kilise ve sinagogların’ anlaşılması ve bu yolla kavram kargaşasının önüne geçilmesi hedeflenmektedir. Ayrıca, yürürlükte bulunan tüzük ve yönetmeliklerde geçen ‘ibadethane’, ‘ibadet yeri’ ve ‘mabed’ ifadeleri, hazırlanan yasa teklifinin yasalaşmasından sonra, en geç 4 ay içinde ‘cami, mescit, cemevi, kilise ve sinagoglar’ olarak değiştirerek, ülkemizin de onayladığı uluslararası sözleşmelerde yer alan ‘düşünce, vicdan ve din özgürlüğü’ hakkının yaşama geçirilmesi ve Alevilerin yıllardır uğradığı mağduriyetin giderilmesi amaçlanmaktadır.”

Teklif ne getiriyor?

Teklifin getirdiği düzenlemeler şöyle:

Geçmişten beri Türkiye’de yaşayan Semavi dinlere mensup olanların inançları doğrultusunda ibadetlerini yerine getirdikleri mekanlar olan cami, mescit, cemevi, kilise ve sinagoglar ibadethane olarak adlandırılacak,

Yürürlükte bulunan mevzuatta yer alan “ibadethane”, “ibadet yeri” ve “mabed” ifadelerinden; cami, mescit, cemevi, kilise ve sinagoglar anlaşılacak.  Bu kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren en geç 4 ay içinde yürürlükte olan tüzük ve yönetmeliklerde kanuna uygun gerekli değişiklikler yapılacak.

CHP İstanbul Milletvekili Ali Özgündüz ve İstanbul Milletvekili Celal Dinçer, İbadet Yerlerinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun Teklifi’ni, TBMM Başkanlığı’na sundu.

72 milletvekilinin imza attı

CHP’li 72 milletvekilinin imza attığı teklifin gerekçesinde, Alevilerin kendi ibadet yerleri olan cemevlerinin yasal statülerinin olmaması nedeniyle inanç ve ibadetlerini yaşamaları konusunda ciddi sıkıntılar olduğuna işaret edilerek, şöyle denildi:

“Alevi yurttaşlarımızın inanç ve ibadetlerini yaşamalarına ilişkin mevcut sorunları uluslararası kuruluşların gündemine alınarak tartışılmakta, Avrupa Birliği (AB) İlerleme raporlarında ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarında bu sorunlar ülkemizin altına imza attığı uluslararası sözleşmelerle korunan ‘din ve inanç hürriyeti hakkının’ ihlali olarak görülmektedir. Bu durum ülkemizin uluslararası arenada imajına ciddi zararlar vermektedir.
Alevi yurttaşlarımızın inanç ve ibadetlerini yerine getirdiği cemevlerinin bir ibadet yeri olarak tanınmaması; Anayasanın gerek 24. maddesine ve gerekse 90. maddesine aykırı olduğu gibi, iç hukukumuzun üstünde yer alan insan haklarına ilişkin uluslararası sözleşmelere de aykırıdır.”

“Yasal statü verilmeli”

Gerekçede, mevzuatta bugüne kadar yapılan düzenlemelerde “ibadethane”, “ibadet yeri” ve “mabed” ifadelerinin bir açıklık taşımadığı için Alevilerin ibadet yeri olan cemevlerinin idare tarafından bu statünün dışında tutulduğuna işaret edilerek, “Uygulamada doğan bu sorunun önüne geçebilmek amacıyla İbadet Yerlerinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun Teklifi hazırlanmıştır” denildi. Gerekçede, şu ifadeler yer aldı:
“Hazırlanan yasa teklifi ile mevzuatımızda yer alan ‘ibadethane’, ‘ibadet yeri’ ve ‘mabed’ ifadelerinden; ‘cami, mescit, cemevi, kilise ve sinagogların’ anlaşılması ve bu yolla kavram kargaşasının önüne geçilmesi hedeflenmektedir. Ayrıca, yürürlükte bulunan tüzük ve yönetmeliklerde geçen ‘ibadethane’, ‘ibadet yeri’ ve ‘mabed’ ifadeleri, hazırlanan yasa teklifinin yasalaşmasından sonra, en geç 4 ay içinde ‘cami, mescit, cemevi, kilise ve sinagoglar’ olarak değiştirerek, ülkemizin de onayladığı uluslararası sözleşmelerde yer alan ‘düşünce, vicdan ve din özgürlüğü’ hakkının yaşama geçirilmesi ve Alevilerin yıllardır uğradığı mağduriyetin giderilmesi amaçlanmaktadır.”

Teklif ne getiriyor?

Teklifin getirdiği düzenlemeler şöyle:

Geçmişten beri Türkiye’de yaşayan Semavi dinlere mensup olanların inançları doğrultusunda ibadetlerini yerine getirdikleri mekanlar olan cami, mescit, cemevi, kilise ve sinagoglar ibadethane olarak adlandırılacak,

Yürürlükte bulunan mevzuatta yer alan “ibadethane”, “ibadet yeri” ve “mabed” ifadelerinden; cami, mescit, cemevi, kilise ve sinagoglar anlaşılacak.  Bu kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren en geç 4 ay içinde yürürlükte olan tüzük ve yönetmeliklerde kanuna uygun gerekli değişiklikler yapılacak. ( Cumhuriyet – Anka )